σουσάμι

Η λαγάνα της Καθαράς Δευτέρας - Pure Monday flat bread - Veganinathens.com

Η λαγάνα της Καθαράς Δευτέρας

Η λαγάνα ή αλλιώς το άζυμο ψωμί, παρασκευάζεται στην ελλάδα μόνο μια μέρα του χρόνου, την Καθαρά Δευτέρα και σηματοδοτεί, μαζί με άλλα έθιμα, την έναρξη της Σαρακοστής.

Βέβαια, ενώ η παράδοση ορίζει πως φτιάχνεται χωρίς προζύμι –και φαντάζομαι και χωρίς μαγιά- έτσι ώστε να μην φουσκώνει και να αποκτά το χαρακτηριστικό της σχήμα, στην πραγματικότητα πάντα προστίθεται μέσα μαγιά και το επίπεδο σχήμα επιτυγχάνεται πιέζοντας ομοιόμορφα το ψωμί με τη βοήθεια του πλάστη.

Στο σπίτι μας σπάνια αγοράζουμε λαγάνα καθώς έχουμε καθιερώσει σαν έθιμο να την φτιάχνουμε ανήμερα της Καθαρής Δευτέρας, πρωί-πρωί έτσι ώστε να την παίρνουμε στο πικ νικ. Φυσικά την γευόμαστε συνοδευόμενη από τα πολλά εδέσματα της ημέρας, όπως είναι η βέγκαν αντι-ταραμοσαλάτα, κάποιο χούμους –το αγαπημένο μου είναι αυτό με το παντζάρι- ντολμαδάκια, σαλάτες κ.α.

Η λαγάνα της Καθαράς Δευτέρας - Pure Monday flat bread - Vegan in Athens

Παρότι σήμερα ο βροχερός καιρός θα μας κρατήσει μέσα, το σίγουρο είναι ότι δεν θα επηρεάσει τις γευστικές μας τελετουργίες ούτε στο ελάχιστο. Για το λόγο αυτό ξύπνησα νωρίτερα και ξεκίνησα την ημέρα μου ζυμώνοντας αυτήν την τραγανή και νόστιμη λαγάνα.

Τα μυστικά για να γευτούμε το παραδοσιακό αρτοσκεύασμα είναι να χρησιμοποιήσουμε κίτρινο, χωριάτικο αλεύρι για το ζύμωμα, ενώ για να αποκτήσει ωραία κόρα, ραντίζουμε με ελαιόλαδο και νερό, αλατίζουμε την επιφάνειά της και στη συνέχεια πασπαλίζουμε με μαυροκούκι –οπωσδήποτε!- και σουσάμι.

Πολλές ευχές για μια όμορφη και ειρηνική ημέρα!

Υλικά
(για μια λαγάνα γύρω στα 700 γρ)

  • 500 γρ. αλεύρι κίτρινο, χωριάτικο για ψωμί
  • 7 γρ. ξερή μαγιά
  • 1 κ.γ. αλάτι
  • 200 ml χλιαρό νερό (100 ml για να ενεργοποιήσουμε την μαγιά και 100 ml περίπου για το ζύμωμα)
  • 1 κ.σ. λευκό σουσάμι
  • 1 κ.σ. μαυροκούκι
  • 60 ml (4 κ.σ.) ελαιόλαδο

Η λαγάνα της Καθαράς Δευτέρας - Pure Monday flat bread - Vegan in Athens

Εκτέλεση

  1. Ρίχνουμε το αλεύρι και το αλάτι σε μια μεγάλη γαβάθα ή στον κάδο του μίξερ και βάζουμε το εξάρτημα ζυμώματος.
  2. Βάζουμε την μαγιά σε ένα φλιτζάνι με 100 ml νερό και 1-2 κουταλιές από το αλεύρι, ανακατεύουμε και περιμένουμε για 10-15 λεπτά. Το νερό πρέπει να είναι σε θερμοκρασία 40 oC περίπου. Αν δεν έχουμε θερμόμετρο βάζουμε μέσα το δάκτυλο μας. Θα πρέπει να το αισθανόμαστε ζεστό αλλά όχι να μας καίει. Μετά από 15 λεπτά το μείγμα μας θα πρέπει να έχει αφρίσει αρκετά, πράγμα που σημαίνει ότι η μαγιά είναι ενεργή. Αν δεν αφρίσει θα επαναλάβουμε την διαδικασία με άλλο φακελάκι μαγιάς. Σιγουρευόμαστε πάντα ότι το νερό είναι στη σωστή θερμοκρασία.
  3. Ξεκινάμε το ζύμωμα: Κάνουμε μια λακκούβα στο αλεύρι, ρίχνουμε μέσα το μείγμα της μαγιάς και ζυμώνουμε καλά. Σταδιακά προσθέτουμε και το υπόλοιπο νερό, ζυμώνοντας ταυτόχρονα. Ανάλογα με το αλεύρι που θα χρησιμοποιήσουμε αλλά και την υγρασία της ατμόσφαιρας, μπορεί να χρειαστεί λιγότερο ή περισσότερο νερό από αυτό που αναφέρεται στην συνταγή. Εμείς καταλαβαίνουμε ότι δεν χρειάζεται να προσθέσουμε άλλο νερό, όταν σχηματιστεί ένα εύπλαστο, λείο και μαλακό ζυμάρι το οποίο δεν κολλάει στα χέρια. Συνεχίζουμε το ζύμωμα για 10 λεπτά ακόμα, καθώς το επιπλέον ζύμωμα θα δώσει ωραία υφή στο ψωμί. Αν χρησιμοποιούμε μίξερ ζυμώματος αρκούν 5 λεπτά.
  4. Παίρνουμε ένα καθαρό μπολ και λαδώνουμε το εσωτερικό του με 1 κ.σ. από το ελαιόλαδο. Πλάθουμε την ζύμη σε σχήμα μπάλας και την βάζουμε μέσα στο σκεύος. Κόβουμε ένα μεγάλο κομμάτι διάφανης μεμβράνης, το απλώνουμε στο τραπέζι, το λαδώνουμε πολύ καλά και σκεπάζουμε τη ζύμη μας. Αφήνουμε για 1 – 1 ½ ώρα σε θερμό μέρος, μακριά από ρεύματα να φουσκώσει και να διπλασιαστεί σε όγκο. Τη μεμβράνη δεν θα την πετάξουμε καθώς μας χρειάζεται και στο δεύτερο φούσκωμα.
  5. Αλευρώνουμε τον πάγο εργασίας μας, ρίχνουμε πάνω την ζύμη και ξαναζυμώνουμε αναδιπλώνοντας την μερικές φορές, έτσι ώστε να ξεφουσκώσει. Φτιάχνουμε μια μπάλα, αλευρώνουμε ξανά τον πάγκο εργασίας μας και την επιφάνεια της ζύμης και με τον πλάστη της δίνουμε το σχήμα της λαγάνας. Εμάς μας αρέσει να είναι αρκετά λεπτή οπότε το πάχος της ζύμης μου ήταν 1 ½ εκατοστό. Αν την θέλουμε όμως με περισσότερη ψίχα θα φροντίσουμε το πάχος της να είναι 2 ½ -3 εκατοστά. Να θυμόμαστε όμως ότι θα φουσκώσει αρκετά στη συνέχεια.
  6. Μεταφέρουμε τη λαγάνα σε μια λαμαρίνα στρωμένη με αντικολλητικό χαρτί ψησίματος. Βουτάμε τα χέρια μας στο ελαιόλαδο και με τις άκρες των δακτύλων μας πιέζουμε την επιφάνεια της λαγάνας σε πολλά σημεία έτσι ώστε να σχηματιστούν πολλές μικρές τρυπούλες. Ραντίζουμε με το υπόλοιπο ελαιόλαδο και στην συνέχεια με 3-4 κ.σ. νερό. Αλατίζουμε ελαφρά την επιφάνεια και πασπαλίζουμε με μαυροκούκι και σουσάμι.
  7. Σκεπάζουμε με την λαδωμένη διάφανη μεμβράνη και αφήνουμε σε ζεστό μέρος να διπλασιαστεί σε όγκο. Θα χρειαστεί περίπου 1 ώρα.
  8. Ψήνουμε στους 220 οC για 35-45 λεπτά ή ώσπου να ροδίσει. Μεταφέρουμε σε μια σχάρα να κρυώσει πριν την κόψουμε.

Η λαγάνα της Καθαράς Δευτέρας - Pure Monday flat bread - Vegan in Athens

 

 

 

 

Facebookpinterestmail
Ψωμί πολύσπορο με αλεύρι ολικής - Veganinathens.com

Ψωμί με αλεύρι ολικής και διάφορα σποράκια

Η παρασκευή ψωμιού ήταν από τους πρώτους πειραματισμούς στο κουζινικό μου εργαστήριο, καθώς το ψωμί αποτελούσε και αποτελεί βασικό κομμάτι της διατροφής μας. Επιπλέον –όσο και αν η επιστήμη έχει εξηγήσει τα πάντα σχετικά με τις ζύμες- νιώθω ότι πίσω τους κρύβεται μια αλχημιστική μαγεία, ίσως επηρεασμένη από τις ιστορίες και τις παραδόσεις που άκουγα μικρή, ίσως επειδή μια αμυλώδης και αδιάφορη σκόνη όπως είναι το αλεύρι, όταν ενώνεται με μαγιά και νερό φτιάχνει ένα τόσο ωραίο πράγμα, ίσως επειδή κάθε γιορτή και έθιμο στη χώρα μας και σε άλλες χώρες συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με κάποιο είδος ψωμιού.
Ψωμί, ψωμί, ψωμί….. μπορώ να πω αυτή τη λέξη χιλιάδες φορές και κάθε μια από αυτές να γεμίσει το στόμα μου με αναμνήσεις από στιγμές, εικόνες, αρώματα και γεύσεις.

Τον τελευταίο καιρό φτιάχνω ψωμάκια με διάφορα σποράκια μέσα, καθώς μου αρέσουν οι γευστικές εκρήξεις που γίνονται όταν σπάει καθένα από αυτά στο στόμα μου. Έχω κάνει πάμπολλες δοκιμές και έχω καταλήξει σε αυτή την ωραία συνταγή.

Ψωμί πολύσπορο με αλεύρι ολικής - Veganinathens.com

Υλικά
(για 2 καρβέλια)

2 ½ φλιτζ. νερό χλιαρό
1 φακελάκι μαγιά ξερή
3 φλιτζ. αλεύρι κίτρινο χωριάτικο
3 φλιτζ. αλεύρι ολικής
2 κ.γ. αλάτι
½ φλιτζ. λιναρόσπορο
½ φλιτζ. ηλιόσπορο
1/3 φλιτζ. παπαρουνόσπορο
1/3 φλιτζ. σουσάμι

Εκτέλεση
Ζεσταίνουμε το νερό και το ρίχνουμε σε ένα μεγάλο σκεύος, στο οποίο θα ζυμώσουμε το ψωμί και θα το αφήσουμε να φουσκώσει –μια μεγάλη λεκάνη κουζίνας για παράδειγμα. Πρέπει το νερό να είναι ζεστό αλλά όχι καυτό. Η θερμοκρασία του πρέπει να είναι 45 oC. Αν δεν έχουμε θερμόμετρο βάζουμε μέσα το δάχτυλό μας και μετράμε μέχρι το είκοσι. Αν αντέχουμε και δε νιώθουμε να καιγόμαστε είμαστε εντάξει!

Διαλύουμε στο νερό τη μαγιά μαζί με ένα φλιτζάνι από το κίτρινο αλεύρι και αφήνουμε στην άκρη για 15-30 λεπτά. Αν η μαγιά είναι ενεργή το μείγμα θα πρέπει να έχει σχηματίσει πολλές φυσαλίδες και να έχει ελαφρώς φουσκώσει. Διαφορετικά, αν η μαγιά δηλαδή έχει καταστραφεί, βάζουμε άλλο ένα φακελάκι και επαναλαμβάνουμε τη διαδικασία.

Ψωμί πολύσπορο με αλεύρι ολικής - Vegan in Athens

Στη συνέχεια προσθέτουμε το αλάτι και το αλεύρι σιγά σιγά ζυμώνοντας με τα χέρια μας. Η ζύμη όσο δουλεύεται τόσο πιο εύπλαστη γίνεται και παύει κολλά στα χέρια μας. Επειδή η ποσότητα του αλευριού που χρειάζεται το ψωμί επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες και δεν είναι πάντα σταθερή, να θυμόμαστε ότι το τελευταίο φλιτζάνι αλεύρι το προσθέτουμε σε δόσεις και μόνο αφού έχουμε δουλέψει τουλάχιστον 10 λεπτά τη ζύμη μας και δούμε ότι χρειάζεται (το καταλαβαίνουμε αν ακόμα κολλάει στα χέρια). Γενικά όσο πιο πολύ ζυμώσουμε το ψωμί τόσο πιο ωραία υφή αποκτά.

Στο τέλος προσθέτουμε τα σποράκια και συνεχίζουμε το ζύμωμα ώσπου να ενσωματωθούν πλήρως στη ζύμη.

Βρέχουμε μια πετσέτα με ζεστό νερό και σκεπάζουμε τη ζύμη. Τη βάζουμε σε ζεστό μέρος και την αφήνουμε για 7-8 ώρες για το πρώτο φούσκωμα. Ο χρόνος μπορεί να φαίνεται μεγάλος, όμως έχω παρατηρήσει ότι όσο περισσότερο αφήσουμε τη ζύμη, τόσο πιο νόστιμο και αρωματικό γίνεται το ψωμί. Συχνά εγώ το φτιάχνω το προηγούμενο απόγευμα και το αφήνω ως το επόμενο πρωί.

Όταν περάσει ο χρόνος, αδειάζουμε τη ζύμη σε μια αλευρωμένη επιφάνεια και τη ζυμώνουμε, αναδιπλώνοντας και πατώντας την για 5 λεπτά. Τη χωρίζουμε σε δυο μέρη και πλάθουμε δυο μεγάλα καρβέλια ή μικρά ψωμάκια. Τα βάζουμε σε μια λαμαρίνα στρωμένη με αντικολλητικό χαρτί, τα σκεπάζουμε με μια πετσέτα και τα αφήνουμε σε ζεστό μέρος να διπλασιαστούν σε όγκο. Χρειάζεται περίπου 1 ½ -2 ώρες.

Όταν είναι έτοιμα τα ξεσκεπάζουμε και τα ψήνουμε σε προθερμασμένο φούρνο στους 200 oC για 45 λεπτά ή ώσπου να αποκτήσουν ένα ωραίο ανοιχτό καφέ χρώμα.

Τα βγάζουμε αμέσως από το φούρνο και τα αφήνουμε σε μια σχάρα να κρυώσουν.

Facebookpinterestmail
Πράσινη σαλάτα με ωμό παντζάρι - Veganinathens.com

Ρόδινη ωμή παντζαροσαλάτα

Αν και δεν έχουμε συνηθίσει να το τρώμε έτσι, το ωμό παντζάρι έχει πολύ ωραία γεύση τριμμένο μέσα σε σαλάτες. Η συγκεκριμένη συνδυάζει δυο γλυκές, χρωματιστές ρίζες με αρωματικά χορταρικά και ένα γευστικό ντρέσινγκ. Είναι πολύ θρεπτική και νόστιμη επιλογή για ένα ελαφρύ γεύμα ή συνοδευτικό!

Υλικά

1 μέτριο παντζάρι (περίπου 150 γρ)
1 μεγάλο καρότο
1 φλιτζάνι φύλλα ρόκας
1 φρέσκο κρεμμυδάκι ψιλοκομμένο
½ φλιτζ. φύλλα κόλιανδρου (προαιρετικά)
1 κ.σ. σουσάμι

για το ντρέσινγκ
1 κ.σ. ταχίνι
1 κ.σ. μηλόξιδο ή άλλο ξίδι
1 κ.σ. χυμό λεμονιού
αλάτι και φρεσκοτριμμένο πιπέρι

Εκτέλεση

Πλένουμε πολύ καλά το καρότο και το παντζάρι και τα καθαρίζουμε αφαιρώντας το εξωτερικό τους περίβλημα με ένα κοφτερό μαχαίρι ή με το εργαλείο που ξεφλουδίζουμε τις πατάτες. Τα τρίβουμε στο χοντρό τρίφτη και τα βάζουμε σε μια γυάλινη σαλατιέρα. Προσθέτουμε τα φύλλα της ρόκας κομμένα σε μεγάλα κομμάτια, το κρεμμυδάκι και τον κόλιανδρο (αν χρησιμοποιήσουμε) και τα βάζουμε στην άκρη.
Σε ένα άλλο μπολάκι ανακατεύουμε τα υλικά του ντρέγινγκ και περιχύνουμε τη σαλάτα. Ανακατεύουμε πολύ καλά, δοκιμάζουμε στη γεύση και διορθώνουμε αν χρειάζεται. Γαρνίρουμε με το σουσάμι και σερβίρουμε!

Σημείωση: Το παντζάρι δίνει ένα πολύ όμορφο ρόδινο χρώμα στη σαλάτα και –δυστυχώς- και στα χέρια. Ευτυχώς φεύγει με ένα καλό πλύσιμο αλλά αν θέλουμε να το αποφύγουμε, όταν τρίβουμε το παντζάρι βάζουμε γάντια.

Facebookpinterestmail